Onschuldig

Scott Turow wordt meestal in één adem genoemd met John Grisham en de term Legal thriller. Beiden hebben hun fervente aanhangers en voor één keer hebben alle aanhangers gelijk. Grisham zorgt voor scherp uitgetekende personages die het altijd goed doen, zowel op een wit blad als op het witte doek.

Turow geeft zijn personages meer vlees en hersens, maar vooral meer faalangst. Zit je bij Grisham meer een avontuur te lezen waar toevallig een advocaat of rechter door wandelt, dan beleven de personages van Turow toevallig hun meest miserabele dag in een rimpelloos bestaan. Beide auteurs bezitten het vermogen je mee te slepen in hun eigen universum, maar Turow blijft langer hangen, althans dat is mijn mening. Net alsof je een moeilijke film van Mike Leigh verkoos boven een zoveelste Bruce Willis-vehikel.
In tegenstelling tot wat vaak wordt beweerd hebben geen van beide heren de Legal thriller uitgevonden. Daarvoor zijn er te veel precedenten: Charles Dickens, Agatha Christie, Earle Stanley Gardner (Perry Mason). Zeker is dat het genre nu algemeen aanvaard is en vele adepten kent (Jill Hoffman, David Baldacci, David Ellis, Greg Iles, …)
Dit alles neemt niet weg dat Scott Turow opnieuw het niveau naar omhoog tilt met zijn nieuwste: Onschuldig (Innocent, het vervolg op Presumed Innocent). Turow doet dezelfde protagonisten herleven. Rusty Sabich is nu twintig jaar ouder, zestig en kijkt uit naar nog tien rustige jaren als opperrechter. Tegen beter weten in begint hij een onstuimige relatie met zijn assistente. Na een aantal maanden breekt hij de relatie af, maar het kwaad is geschied. Zowel zijn echtgenote Barbara als het bureau van de aanklager krijgen er lucht van. Barbara, die hem de voorbije twintig jaar door dik en dun steunde, pleegt zelfmoord. De aanklagers, Tommy Molto en Jimmy Brand, vinden dat iets te veel toeval. Waarom was Sabich zich immers aan het informeren over bijwerkingen van geneesmiddelen en waarom blijft hij 24 uur bij het lijk van zijn vrouw zitten voor hij de politie belt? Opnieuw wordt rechter Sabich voor de rechtbank gebracht die hij normaal zelf voorzit.
Scott Turow bouwt het plot steen na steen op. Eerst vertelt hij hoe Nathaniel Sabich zijn vader reddeloos naast het dode lichaam van zijn vrouw vindt, 24 uur na haar overlijden.
Dan krijgen we het verhaal over rechter Sabich zelf, die uitlegt hoe hij zijn hormonen weer niet de baas kon. Tenslotte heb je Tonny Molto, twintig jaar geleden de aanklager die een smadelijke nederlaag moest ondergaan maar dit verdachte overlijden opnieuw op zijn bord krijgt. Molto laat zich niet vangen aan wraakgevoelens en verplicht zijn team naar bewijzen te zoeken, niet naar aanwijzingen. Tot op het laatst speelt hij advocaat van de duivel voor zijn eigen mensen. Tot zover het eerste deel van het boek. Het hele tweede deel beslaat de ontwikkeling van de zaak voor het Hof. Je hoort en leest elke tactiek, elk protest of toewijzing. Dit is smullen voor wie dit graag leest en toegegeven, de dramatiek in een rechtszaal is haast niet te evenaren. Zelden wordt Goed en Kwaad zo mooi samen in de weegschaal gelegd. Maar Turow zou zichzelf niet zijn als hij niet met enkele verrassende plotwendingen uitpakt.
Onschuldig is een boek waarin alle details kloppen (op een vijftal zetfouten na). Een boek zonder helden, zonder boeven. Gewoon een boek over gerechtigheid en hoe moeilijk die te bewijzen valt. Of te ontkrachten.